FİİL (EYLEM) VE KİP KONU ANLATIM 2. BÖLÜM

0 Comments

2) KİŞİ EKLERİ: Fiilin kim tarafından yapıldığını belirten kiplerdir. Fiil köküne getirilen ekten kişi anlaşılır:

1. Tekil Kişi ( Şahıs ): -m

2. Tekil Kişi ( Şahıs ): -n

3. Tekil Kişi ( Şahıs ): eki yoktur

1. Çoğul Kişi ( Şahıs ): -dık, -dik

2. Çoğul Kişi ( Şahıs ): -nız, -niz

3. Çoğul Kişi ( Şahıs ): -lar, -ler

Örnek: git–ti-niz: 2. Çoğul kişi

                Anla–dı-m: 1. Tekil kişi

Not: Fiilin kişilere veya zamana göre tek tek söylenmesine çekimlemek denir.

Örnek: oku–du – m, oku–du – n, oku, oku-duk, oku–du-nuz, oku–du-lar

                Oku–yor-um, oku–y–acağ-ım, oku–r-um, oku–du-m, oku–muş-um

B) Dilek Kipleri: Fiilin yapılmasında dilek anlamı katarak belirten kiplerdir. ( Zaman anlamı taşımazlar. ) Dörde ayrılır:

1. Gereklilik kipi : Fiilin yapılmasının gerekli olduğu anlamı vardır. Fiil köküne –meli ,-malı ekleri getirilerek yapılır.

Örnek: Git- meli–y-im               Bil–meli–y-im

                Otur-malı–y-ım                  Anla–malı-y -ım

2. İstek Kipi :  fiilin yapılmasını istemek anlamı katar. Fiil köküne -e, -a ekleri getirilerek yapılır.

Örnek: Gid–e–y–im              Bil–e–y–im

                Otur–a-y–ım                   Anla–y–a–y–ım

3. Şart Kimi : Fiilin yapılmasını bir şarta bağlama anlamı katar. Fiil köküne – se , – sa ekleri getirilerek yapılır.

Örnek : Yağmur yağar–sa çıkma.

                Çok çalışır–sa başarır.

4. Emir Kipi : Fiilin yapılıp yapılmamasına emir anlamı katar. Fiil köküne bir ek getirilmez, vurgu ve tonlamayla belirtilir.

Örnek : Ödevini yap.

                Sesli oku.

    sıradan dersler

indirmek için tıklayınız

Categories:

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir